| عنوان فارسی | معادل انگلیسی | توضیحات |
|---|---|---|
| منحنی ویژه عملکرد | Operating Characteristic Curve | نشان دهنده تاثير رابطه نسبي اجناس معيوب يا ميانگين مقداركل اجناس براحتمال پذيرش ( L ) در يك نمونه برداري مي باشد . |
| حجم مولی | Molar Volume | حجم يك ماده را مطابق با وزن مولكولي اش نشان مي دهد . تعداد مولكول ها در يك مول از هرماده هميشه يكسان و برابر × 1023 023/6 (ثابت آووگادرو يا عدد لوشميد ) مي باشد. در شرايط عادي حجم مولي تمام گازها يكسان و مقدار آن 414/22 ليتر مي باشد . مثال :
آب H2O وزن مولكولي 18 |
| آستانه | Modulus, Module |
|
| مدول شکست (قدرت برگشت پذیری) | Modulus of Rupture (Transverse Strength ) | قدرت برگشت پذيري مواد در شرايط فشار خمشي در دماي محيط است . اين فرايند ارتباط خاصي با مقاومت مكانيكي سرد دارد . |
| تغییر ساختار | Modifications | به بحث چند ساختاري مراجعه كنيد . |
| قالب ( ماتریس ) | Matrix | بيانگر زمينه و بستر يك ساختار شامل ذرات نرم و يا بعضاً شيشه اي است كه در اين زمينه دانه هاي درشت و متوسط جاسازي شده اند . |
| آجرهای پرسی | Machine-Made Bricks | به كمك پرس هاي مكانيكي و هيدروليكي توليد مي شوند و به تعداد انبوه و شكل هاي گوناگون عرضه مي گردند . |
| احتمال پذیرش بهر معیوب | Lot Tolerance Fraction Defective ( LTFD ) | درصد اقلام معيوب در يك بهر است كه مصرف كننده مي خواهد احتمال پذيرش آن كم باشد . |
| محموله ( بهر) | Lot | يعني محموله مورد بازرسي و شامل مقداري از كالاهاست كه از ميان آنها يك نمونه تصادفي جهت آزمايش انتخاب مي كنند تا مطابقت نتيجه آزمايشات با معيارهاي بازرسي مورد بررسي قرارگيرد . اگر چندين نمونه آجر در يك محموله وجود داشته باشد ، بايد آنها را دسته بندي كرد . به منظور صحت نمونه برداري و ارزيابي آماري ، ترجيحاً بايد محموله هاي بزرگ را به دسته هاي كوچك تقسيم و هر دسته را جهت تاييد يا رد آن جداگانه بازرسي كرد . براي تشكيل محموله هاي قابل شناسايي ، محصولات را بايد دسته بندي و يا به ديگر روش هاي موجود همگون نمود . به طوري كه در حد امكان هر محموله از اجناسي با نوع ، طبقه ، اندازه و تركيب يكسان تشكيل شده باشد. |
| حد سطح کیفیت (LQ) | Limiting Quality Level (LQ) | حداكثر ميزان اقلام قابل قبول نسبت به اقلام معيوب در محموله را نشان مي دهد . هرگاه اين سطح به حداكثر رسيد و يا از آن گذشت محموله ² معيوب ² تلقي شده و بايد مردود گردد. |
| آجرهای نسوز عایق سبک | Lightweight Refractory Insulating Bricks | حاصل افزايش عمدي ميزان تخلخل ها در آجرمي باشد . بنيان ماده خام آجرهاي عايق با محصولات نسوز متراكم يكسان است . اين تخلخل ها با سوختن مواد يا عوامل مناسب شكل گيري منفذ ايجاد مي شوند فرايند جديد انجام اين عمل تزريق و تبخير مشتقات نفتي است. آجرهاي عايق نسوز از استحكام بسيار بيشتري نسبت به ديگر محصولات عايق از قبيل الياف بافته شده برخوردار است و يا حتي مي توان آنها را به عنوان ساختار تحمل كننده بار( ساختارهاي سبك) يا به طور جامع به صورت ماده عايق به كار برد. استفاده از اين محصولات در مقايسه با الياف بافته شده براي سلامتي زيان بخش نيست . |
| اکسید آهن | Iron Oxide | آهن با دو ظرفيت ( +2 ) و ( +3 ) وجود دارد كه براساس فرايندهاي اكسايشي يا كاهشي مي توانند به يكديگر تبديل شوند . اين تجزيه و شكل جديد تركيب ها ، به خصوص اگر با افزايش حجم همراه باشد مي تواند به طرز چشمگيري به مواد نسوز آسيب برساند . ( به » « Bursting مراجعه شود ) اكسيد آهن مطابق با دو ظرفيت يادشده بصورت دو ظرفيتي FeO و سه ظرفيتي Fe2O3 وجود دارد . |
| پیوند – چسبندگی | Bonding | در توليد جرم ها و آجرهاي نسوز ، تمايزي ميان سراميك ، سراميك شيميايي و پيوند هيدروليكي به وجود مي آيد . براي هركاربرد ويژه اي به نوعي پيوند كه خصوصيات ويژه اي را به ماده نسوز مي بخشد ، نيازداريم |
| آزمایش گوی در دست | Ball-in-Hand Test | به فرايند بازرسي از قوام بتون نسوز اشاره مي كند. براساس دستورالعمل جرم ريختني را با 80% از كل آب مورد نياز براي ساختن بتن مخلوط كرده و يك توپ درست مي كنيم (بادست). سپس توپ را حدود 30 سانتيمتر به هوا پرتاب كرده و آن را با يك دست مي گيريم . اگر توپ صاف شود ولي كم و بيش شكل منسجم خود را حفظ كند و به آرامي از ميان انگشتان بلغزد ، قوام جرم خوب است . اگر توپ سريعاً از لاي انگشتان خارج شود . مقدار آب آن زياد است و اگر توپ در كف دست تكه تكه شود ، مقدار آب آن كم است . |
| حد قابل قبول کیفیت | Acceptable Quality Level (AQL) | ميزان حد كيفيت مرتبط با تمام دستورالعمل هاي نمونه برداري از نمونه هاي گرفته شده است كه بوسيله آن بالاترين احتمال پذيرش مشخص مي شود . AQL درصد قابل قبول اجناس معيوب يك محموله را معين مي كند . در واقع بصورت حداكثر درصد اقلام معيوب يا حداكثر مقدار نقص ها در 100 واحد كه در بازرسي به عنوان متوسط كيفيت فرايندي كه مي توان آن را رضايت بخش تلقي كرد ، تعريف شده است . وقتي از استاندارد براي طرح هاي درصد اقلام معيوب استفاده مي شود مقاديرAQL از 1 تا 10 درصد تغيير مي كند. AQL در قرارداد توسط مصرف كننده تعيين مي شود كه مي تواند براي كليه نقص ها و بصورت كلي در نظر گرفته شود و يا اينكه براي انواع نقص هاي انفرادي AQL هاي متفاوت تعيين گردد |
| وزن مخصوص ظاهری | Apparent Specific Gravity | نسبت رياضي وزن ماده در واحد حجم بدون در نظر گرفتن تخلخل است كه اندازه اش بسيار پايين تراز وزن مخصوص واقعي مي باشد |
| آلومینا | Alumina | واژه اي عام كه به تمام شكل هاي آبدار و بي آب اكسيد آلومينيوم اطلاق مي گردد . |
| عامل هوا | Air Factor | عامل هوا |
| هواگیر | Air bonded | به مخلوط هاي نسوزي اطلاق مي شود كه داراي باندهاي شيميايي ويژه اي بوده و در شرايط محيط سفت مي گردند . عمدتاً اين اصطلاح براي ملات هاي نسوز بكار ميرود كه داراي افزودني هاي خاصي از قبيل سديم سيليكات و يا منيزيم سولفات و … مي باشند . |
| ضریب انبساط ، ضریب انقباض | After-Expansion , After-Contraction | يعني تغييرات طولي دائمي مواد نسوز در معرض حرارت مي باشد . |
| دقت ابعادی | Accuracy to Size | بعنوان يك عامل قطعي در فرايند شكل دهي آجرها لحاظ مي شود و ارتباط بسيار نزديكي با فرايند توليد دارد . |
| مقاومت در برابر سایش | Abrasion Resistance | مقاومتي است نسبت به سايش درشرايط خاص ، مثلاً هنگامي كه آجر ديواره در معرض فرسودگي مكانيكي قراردارد . اين ويژگي با مقاومت مكانيكي سرد و مدول شكست ارتباط دارد . |
| کمک ذوب ها | Fluxes | موادي هستند كه نقطه همجوشي (Sintering 90) مواد يا مخلوط هاي خام يا سياليت موجود در فازهاي مذاب را كاهش مي دهند . غالباً در مواد نسوز ، به خصوص مواد خام نسوز ناخالصي هايي وجود دارد كه نقش كمك ذوب را ايفا مي كند . غالباً اين تركيبات به مواد خام خالص با نقطه ذوب بالا اضافه مي شود تا در فاز مذاب ايجاد شده به دانسيته بالاتري دست يافته و يا همجوشي در دماي پايين تر امكان پذير گردد . از آنجايي كه اين تركيبات نسوزندگي مواد را در محصول كاهش مي دهد لذا بايد مصرف آنها در پايين ترين حد نگه داشته شود . همواره عملكرد كمك ذوبها در يك ماده نسوز با افزودن مواد خاصي صورت مي گيرد به طوري كه خود مواد نسوز نمي توانند به سادگي بعنوان كمك ذوب عمل نمايند ، به همين دليل لازم است كه هميشه تركيب كلي شيميايي مورد نظر قرارگيرد |
| اتمسفر پخت | Firing Atmosphere | به اتمسفر كوره مراجعه شود . |
۱۴۰۵/۰۵/۳۱
